So sánh, phân biệt: Tội che giấu tội phạm (Điều 389 BLHS) và Tội chứa chấp tài sản do người khác phạm tội mà có (Điều 323 BLHS)

CÂU HỎI : So sánh, phân biệt: Tội che giấu tội phạm (Điều 389 BLHS) và Tội chứa chấp tài sản do người khác phạm tội mà có (Điều 323 BLHS)?	(Trả lời bên dưới)

Hai tội danh này thường gây nhầm lẫn trong thực tiễn áp dụng pháp luật vì đều liên quan đến việc "hỗ trợ" người phạm tội sau khi hành vi phạm tội đã hoàn thành. Tuy nhiên, chúng có sự khác biệt rất lớn về đối tượng xâm phạm và bản chất của hành vi. Dưới đây là nội dung phân tích chi tiết phục vụ cho báo cáo nghiên cứu cao học của bạn: 1. Tội chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có (Điều 323) Tội danh này nằm trong chương các tội xâm phạm trật tự quản lý hành chính (nhóm tội liên quan đến trật tự công cộng). Bản chất: Là hành vi tiếp tay cho việc lưu thông, sử dụng các lợi ích vật chất thu được từ tội phạm. Hành vi khách quan: Hứa hẹn trước hoặc không hứa hẹn trước nhưng thực hiện việc: Cất giữ, bảo quản tài sản (Chứa chấp). Mua bán, chuyển nhượng, tiêu xài tài sản (Tiêu thụ). Điều kiện cần: Người phạm tội biết rõ tài sản đó là do người khác thực hiện tội phạm mà có. Khách thể: Xâm phạm trật tự công cộng và gián tiếp gây khó khăn cho việc thu hồi tài sản của cơ quan chức năng. 2. Tội che giấu tội phạm (Điều 389) Tội danh này nằm trong chương các tội xâm phạm hoạt động tư pháp. Bản chất: Là hành vi che chở cho con người (người phạm tội) hoặc các dấu vết của tội phạm để cản trở hoạt động điều tra. Hành vi khách quan: Không hứa hẹn trước, nhưng sau khi biết tội phạm được thực hiện đã có hành vi: Che giấu người phạm tội (cho ở nhờ, thay đổi diện mạo, giúp bỏ trốn). Xóa sạch dấu vết, tang vật của tội phạm. Các hành vi khác cản trở việc phát hiện, điều tra, xử lý người phạm tội. Đối tượng tác động: Là người phạm tội hoặc các chứng cứ vật chất chứng minh tội phạm. Khách thể: Xâm phạm trực tiếp đến hoạt động đúng đắn của các cơ quan tiến hành tố tụng. 3. Bảng so sánh chi tiết Tiêu chí Tội chứa chấp tài sản (Điều 323) Tội che giấu tội phạm (Điều 389) Vị trí trong BLHS Chương XXI (Trật tự công cộng). Chương XXIV (Hoạt động tư pháp). Đối tượng hướng tới Tài sản, vật chất (tiền, xe, đồ vật...). Con người (thân thể người phạm tội) và dấu vết. Thời điểm thỏa thuận Có thể hứa hẹn trước hoặc không. Bắt buộc không có sự hứa hẹn trước. Mục đích cốt lõi Vụ lợi từ tài sản hoặc giúp tẩu tán tài sản. Giúp người phạm tội trốn tránh sự trừng phạt của pháp luật. Trường hợp miễn trừ Không có quy định miễn trừ cho người thân. Miễn trách nhiệm hình sự cho ông, bà, cha, mẹ, con, cháu, anh chị em ruột, vợ/chồng (trừ một số tội đặc biệt nguy hiểm). 4. Quy tắc phân định trong nghiên cứu (Tiêu chí then chốt) Điểm quan trọng nhất để phân biệt là mối liên hệ giữa hành vi và mục đích: 1.     Nếu bạn giúp bạn mình cất giấu một chiếc xe máy trộm cắp để sau này bán chia tiền: Đây là xâm phạm trật tự công cộng thông qua tài sản  àÁp dụng Điều 323. 2.     Nếu bạn cho bạn mình (vừa giết người) trú ẩn trong nhà và đốt bộ quần áo dính máu của người đó để cảnh sát không tìm ra: Đây là xâm phạm hoạt động tư pháp thông qua việc che giấu con người và dấu vết àÁp dụng Điều 389. 5. Nội dung gợi ý cho báo cáo cao học Trong bài báo cáo về các tội xâm phạm hoạt động tư pháp, bạn có thể đào sâu vào Khoản 2 Điều 18 BLHS: Tính nhân văn của pháp luật: Tại sao Điều 389 lại miễn trách nhiệm hình sự cho người thân thích (nhằm bảo vệ đạo đức gia đình), trong khi Điều 323 thì không? Lý do: Hành vi che giấu người thân (Điều 389) xuất phát từ tình cảm huyết thống, mang tính chất "nhân tính". Trong khi đó, việc chứa chấp tài sản (Điều 323) mang tính chất "vụ lợi", "kinh tế", làm giàu trên tội ác nên pháp luật nghiêm khắc hơn. Nội dung này có giúp bạn hoàn thiện phần so sánh giữa nhóm tội xâm phạm trật tự công cộng và xâm phạm hoạt động tư pháp không?   Luật gia Vlog NGUYỄN KIỆT tổng hợp và phân tích VIDEO: (đang cập nhật) TÀI LIỆU THAM KHẢO: (đang cập nhật) VĂN BẢN PHÁP LUẬT LIÊN QUAN: (đang cập nhật)