Chủ trương,
chính sách về tái hòa nhập cộng đồng đối với người chấp hành xong hình phạt tù
là một bộ phận quan trọng trong chính sách hình sự của Đảng và Nhà nước Việt
Nam. Nó thể hiện tính nhân văn, hướng thiện, nhằm giúp người lầm lỗi xóa bỏ mặc
cảm và trở thành người có ích. Dưới đây là
các phân tích về khung chính sách hiện hành:
1. Chủ
trương xuyên suốt của Đảng Đảng ta xác
định tái hòa nhập cộng đồng không chỉ là việc của ngành công an mà là trách nhiệm
của cả hệ thống chính trị.
- Tính nhân văn: "Đánh kẻ chạy đi, không ai
đánh người chạy lại." Chính sách luôn tạo điều kiện thuận lợi nhất để
người mãn hạn tù sớm ổn định cuộc sống.
- Gắn kết an ninh với an sinh: Coi việc giúp đỡ người chấp
hành xong hình phạt tù là biện pháp phòng ngừa tội phạm từ sớm, từ xa, góp
phần giữ vững trật tự an toàn xã hội.
2. Các
chính sách cụ thể của Nhà nước Hệ thống
pháp luật đã cụ thể hóa chủ trương của Đảng thông qua nhiều văn bản quy phạm
pháp luật, trọng tâm là Luật Thi hành án hình sự 2019 và Nghị định
49/2020/NĐ-CP. a. Chính
sách về thông tin, tuyên truyền và xóa bỏ kỳ thị
- Nhà nước yêu cầu các cơ quan
thông tin đại chúng tuyên truyền về quyền, nghĩa vụ và các gương điển hình
tái hòa nhập thành công.
- Mục tiêu: Xóa bỏ sự kỳ thị, phân biệt đối
xử của xã hội đối với người có quá khứ lầm lỗi.
b. Chính
sách hỗ trợ đào tạo nghề và giải quyết việc làm Đây là chính
sách mang tính "chìa khóa" để người chấp hành xong hình phạt tù không
tái phạm.
- Trong trại giam: Người chấp hành án được hướng
nghiệp, dạy nghề phù hợp với nhu cầu thị trường trước khi ra tù.
- Tại cộng đồng: Được hỗ trợ tư vấn, giới thiệu
việc làm miễn phí qua các Trung tâm dịch vụ việc làm.
- Vốn vay: Theo Quyết định 22/2023/QĐ-TTg, người chấp hành xong hình phạt tù được vay vốn từ Ngân
hàng Chính sách xã hội để sản xuất, kinh doanh với lãi suất ưu đãi (tương
tự hộ nghèo).
c. Chính
sách về quản lý và hỗ trợ hành chính
- Thủ tục cư trú: Chính quyền địa phương có trách
nhiệm tạo điều kiện thuận lợi nhất để họ đăng ký thường trú, tạm trú và cấp
thẻ Căn cước.
- Xóa án tích: Nhà nước tạo điều kiện thực hiện
các thủ tục xác nhận không có án tích khi người đó đủ điều kiện theo quy định
của Bộ luật Hình sự, giúp họ tự tin khi tìm kiếm việc làm hoặc tham gia
các giao dịch dân sự.
3. Trách
nhiệm của các chủ thể theo quy định pháp luật Sự phối hợp
giữa các bên được quy định chặt chẽ:
- Bộ Công an: Chỉ đạo các cơ sở giam giữ chuẩn
bị các điều kiện cần thiết cho phạm nhân trước khi giải phóng; hướng dẫn
Công an các địa phương quản lý, giáo dục.
- UBND các cấp: Có trách nhiệm chủ trì, huy động
các nguồn lực tại địa phương (quỹ hòa nhập cộng đồng, doanh nghiệp địa
phương) để giúp đỡ người mới về.
- Các tổ chức đoàn thể: Mặt trận Tổ quốc, Đoàn Thanh
niên, Hội Phụ nữ... có vai trò giám sát, động viên và cảm hóa đối tượng.
4. Ý
nghĩa của các chính sách này
- Về mặt xã hội: Giảm tỷ lệ tái phạm tội, góp phần
xây dựng cộng đồng an toàn, nhân ái.
- Về mặt kinh tế: Tận dụng nguồn lực lao động từ
những người đã được cải tạo, giảm gánh nặng trợ cấp xã hội.
- Về mặt pháp lý: Khẳng định quyền con người, quyền
công dân luôn được bảo vệ ngay cả đối với những người đã từng vi phạm pháp
luật nhưng đã chấp hành xong án phạt.
Với góc độ một
nghiên cứu viên cao học ngành Luật, bạn có thể thấy rằng mặc dù khung pháp lý
đã khá hoàn thiện (từ Luật đến Nghị định, Quyết định của Thủ tướng), nhưng khâu
tổ chức thực hiện tại cấp cơ sở vẫn là nội dung then chốt thường được đưa
vào các báo cáo đánh giá hiệu quả thi hành pháp luật. Hiện tại, bạn
có muốn đi sâu vào phân tích các khó khăn trong việc tiếp cận nguồn vốn vay
theo Quyết định 22/2023/QĐ-TTg không?
Luật
gia Vlog NGUYỄN KIỆT tổng hợp và phân tích |
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét