Trong hệ thống
pháp luật hình sự, đây là nhóm các hành vi xâm phạm quyền sở hữu nhưng có bản
chất rất khác nhau về mục đích và cách thức tác động lên tài sản. Dưới đây là
phân tích chi tiết để bạn dễ dàng phân biệt:
1. Chiếm
giữ trái phép tài sản (Điều 176) Đây là hành
vi biến tài sản của người khác đang nằm trong tay mình một cách tình cờ thành của
riêng.
- Nguồn gốc tài sản: Có được một cách khách quan,
ngoài ý muốn (nhặt được tài sản rơi, chuyển nhầm vào tài khoản, tài sản
bay vào nhà...).
- Hành vi: Cố tình không trả lại cho chủ sở
hữu hoặc không giao nộp cho cơ quan chức năng sau khi đã có yêu cầu chính
thức.
- Mục đích: Chiếm đoạt (biến thành của
mình).
- Định lượng: Trị giá tài sản từ 10 triệu
đồng trở lên (hoặc là di vật, cổ vật).
2. Sử dụng
trái phép tài sản (Điều 177) Người phạm tội
chỉ muốn "mượn" giá trị sử dụng của tài sản chứ không muốn lấy luôn
tài sản đó.
- Hành vi: Khai thác công dụng, tính năng
của tài sản mà không được phép của chủ sở hữu.
- Mục đích: Sử dụng để hưởng lợi hoặc
phục vụ nhu cầu cá nhân, sau đó có ý định trả lại.
- Định lượng: Trị giá tài sản từ 100 triệu
đồng trở lên hoặc đã bị xử phạt hành chính/kết án về hành vi này.
- Ví dụ: Bảo vệ tự ý lấy xe ô tô đắt tiền
của khách đi chơi rồi mang về trả lại chỗ cũ.
3. Hủy hoại
hoặc Cố ý làm hư hỏng tài sản (Điều 178) Đây là hành
vi tấn công vào giá trị sử dụng và sự nguyên vẹn của tài sản.
- Hủy hoại tài sản: Làm cho tài sản mất hẳn giá
trị sử dụng, không thể khôi phục lại được (đốt cháy, đập nát vụn, đổ
hóa chất làm chết cây trồng...).
- Làm hư hỏng tài sản: Làm giảm giá trị sử dụng của
tài sản ở mức độ nhất định nhưng có thể sửa chữa, khôi phục được (vỡ
màn hình điện thoại, rạch nát yên xe...).
- Mục đích: Phá hoại, không có ý định
chiếm đoạt hay sử dụng.
- Định lượng: Trị giá thiệt hại từ 2 triệu
đồng trở lên (hoặc dưới 2 triệu nhưng gây ảnh hưởng xấu đến an ninh,
là kỷ vật, phương tiện kiếm sống chính...).
Bảng so
sánh tổng hợp
|
Tiêu
chí
|
Chiếm
giữ trái phép
|
Sử dụng
trái phép
|
Hủy hoại/Hư
hỏng
|
|
Trạng
thái tài sản
|
Vẫn còn
nguyên vẹn
|
Vẫn còn
nguyên vẹn
|
Bị mất hoặc
giảm giá trị
|
|
Mục
đích cuối cùng
|
Chiếm giữ
vĩnh viễn
|
Sử dụng tạm
thời
|
Phá bỏ sự
tồn tại
|
|
Lợi ích
người phạm tội
|
Có thêm
tài sản mới
|
Được hưởng
công dụng
|
Không được
hưởng lợi gì
|
|
Định lượng
hình sự
|
Từ 10 triệu
đồng
|
Từ 100 triệu
đồng
|
Từ 2 triệu
đồng
|
Cách phân
biệt nhanh qua ví dụ về "Chiếc xe máy" 1.
Bạn
thấy một chiếc xe máy dựng ở lề đường không người trông coi, bạn dắt về nhà
giấu để đi luôn mặc dù chủ xe đã đăng tin tìm kiếm -> Chiếm giữ trái
phép. 2.
Bạn
thấy xe máy của bạn mình, bạn tự ý lấy đi phượt vài ngày rồi mang về trả
(dù bạn không đồng ý) -> Sử dụng trái phép. 3.
Bạn
ghét chủ xe nên dùng gạch đập nát chiếc xe đó cho bõ tức -> Hủy hoại/Làm
hư hỏng tài sản. Hành trình
tìm hiểu về các tội danh sở hữu của bạn đã rất hệ thống. Bạn có muốn làm một bài
kiểm tra tình huống thực tế để ứng dụng các kiến thức từ Điều 168 đến Điều
180 này không?
Luật
gia Vlog NGUYỄN KIỆT tổng hợp và phân tích |
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét