Phân tích các quy định pháp luật hiện hành về thi hành biện pháp trục xuất với tư cách là hình phạt bổ sung?

CÂU HỎI : Phân tích các quy định pháp luật hiện hành về thi hành biện pháp trục xuất với tư cách là hình phạt bổ sung?	(Trả lời bên dưới)

Biện pháp trục xuất với tư cách là một hình phạt bổ sung được quy định cụ thể trong Bộ luật Hình sự (BLHS) 2015, Luật Thi hành án hình sự (THAHS) 2019 và các văn bản hướng dẫn thi hành. Dưới đây là phân tích chi tiết về các quy định hiện hành: 1. Bản chất pháp lý và Đối tượng áp dụng Theo Điều 37 BLHS 2015, trục xuất là việc buộc người nước ngoài bị kết án phải rời khỏi lãnh thổ nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam. Hình thức áp dụng: Trục xuất có thể được tuyên là hình phạt chính hoặc hình phạt bổ sung tùy từng trường hợp cụ thể. Đối tượng: Chỉ áp dụng đối với người nước ngoài (người có quốc tịch nước khác hoặc người không quốc tịch). Không áp dụng đối với công dân Việt Nam. 2. Mối quan hệ giữa Hình phạt chính và Hình phạt bổ sung là Trục xuất Khi trục xuất là hình phạt bổ sung, trình tự thi hành phụ thuộc mật thiết vào hình phạt chính: Trường hợp hình phạt chính là phạt tiền hoặc cải tạo không giam giữ: Người bị kết án phải rời khỏi Việt Nam sau khi bản án có hiệu lực pháp luật và đã hoàn tất các nghĩa vụ khác (nếu có). Trường hợp hình phạt chính là tù có thời hạn: Theo quy định, người bị kết án phải chấp hành xong hình phạt tù mới thực hiện việc trục xuất. Tuy nhiên, thực tế có những trường hợp đặc biệt (như yêu cầu ngoại giao hoặc thỏa thuận quốc tế) có thể dẫn đến việc thi hành sớm hơn thông qua các cơ chế đặc thù như chuyển giao người đang chấp hành hình phạt tù. 3. Trình tự, thủ tục thi hành theo Luật THAHS 2019 Quy trình thi hành hình phạt bổ sung trục xuất được thực hiện nghiêm ngặt theo các bước: a. Tiếp nhận bản án và thông báo Trong thời hạn 03 ngày làm việc kể từ ngày nhận được bản án, quyết định có hiệu lực pháp luật, cơ quan thi hành án hình sự Công an cấp tỉnh phải gửi thông báo cho Bộ Ngoại giao Việt Nam, cơ quan đại diện ngoại giao/lãnh sự của nước mà người bị trục xuất là công dân và cá nhân bị trục xuất. b. Quyết định thi hành Cơ quan thi hành án hình sự Công an cấp tỉnh ra quyết định thi hành án. Quyết định này phải ghi rõ thời gian người bị trục xuất phải rời khỏi lãnh thổ Việt Nam. c. Quản lý người bị trục xuất trong thời gian chờ (Điều 108) Trong thời gian chờ làm thủ tục trục xuất, người bị kết án có thể bị: Chỉ định nơi lưu trú dưới sự quản lý của Công an. Lưu trú tại cơ sở lưu trú của Bộ Công an nếu có dấu hiệu bỏ trốn hoặc không chấp hành quyết định. 4. Quyền và Nghĩa vụ của người bị trục xuất Nghĩa vụ: Rời khỏi lãnh thổ Việt Nam đúng thời hạn quy định trong quyết định. Tự chịu chi phí vé máy bay, phương tiện di chuyển (trừ trường hợp được Nhà nước Việt Nam hỗ trợ theo điều ước quốc tế hoặc theo quy định pháp luật khi họ không có khả năng tài chính). Tuân thủ các quy định về quản lý cư trú trong thời gian chờ trục xuất. Quyền: Được thông báo về quyền và nghĩa vụ của mình. Được liên hệ với cơ quan đại diện ngoại giao, lãnh sự của nước mình. Được mang theo tài sản hợp pháp ra khỏi Việt Nam. 5. Những khó khăn và Lưu ý trong thực tiễn Vấn đề tài chính: Nhiều trường hợp người bị kết án không có khả năng tài chính để chi trả tiền vé máy bay, trong khi ngân sách nhà nước cho việc này còn hạn chế, dẫn đến việc lưu trú kéo dài tại cơ sở lưu trú. Vấn đề giấy tờ tùy thân: Nếu người nước ngoài không có hộ chiếu hoặc hộ chiếu hết hạn, việc phối hợp với cơ quan lãnh sự để cấp giấy thông hành thường mất nhiều thời gian. Xóa án tích: Việc đã bị trục xuất (đã rời khỏi lãnh thổ) là điều kiện cần để bắt đầu tính thời hạn xóa án tích đối với các tội phạm đã thực hiện tại Việt Nam. 6. Điểm khác biệt so với Trục xuất hành chính Cần phân biệt hình phạt bổ sung trục xuất (theo bản án hình sự) với biện pháp xử lý hành chính trục xuất (theo Luật Xử lý vi phạm hành chính). Hình phạt hình sự có tính cưỡng chế cao hơn, để lại án tích và thường gắn liền với một quá trình cải tạo, giam giữ trước đó. Luật gia Vlog NGUYỄN KIỆT tổng hợp và phân tích VIDEO: (đang cập nhật) TÀI LIỆU THAM KHẢO: (đang cập nhật) VĂN BẢN PHÁP LUẬT LIÊN QUAN: (đang cập nhật)