Dựa trên quy
định tại Điều 9 Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung 2017), tội phạm
ít nghiêm trọng là một trong bốn nhóm phân loại tội phạm dựa trên tính chất và
mức độ nguy hiểm cho xã hội của hành vi.
Dưới đây là
các đặc điểm pháp lý cốt lõi để nhận diện nhóm tội này:
1. Định
nghĩa pháp lý
Tội phạm ít
nghiêm trọng là tội phạm có tính chất và mức độ nguy hiểm cho xã hội không lớn.
Dấu hiệu nhận
biết định lượng cụ thể là:
- Hình phạt cao nhất mà khung hình phạt của tội danh
đó quy định là phạt tiền, phạt cải tạo không giam giữ hoặc phạt
tù đến 03 năm.
Lưu ý: Việc xác định loại tội phạm dựa trên
mức cao nhất của khung hình phạt quy định trong điều luật, chứ không dựa
trên mức án cụ thể mà Tòa án tuyên cho một cá nhân.
2. Các đặc
điểm đặc trưng
|
Đặc điểm
|
Nội
dung chi tiết
|
|
Tính
nguy hiểm
|
Gây ra thiệt
hại hoặc đe dọa gây thiệt hại cho các quan hệ xã hội ở mức độ thấp nhất so với
các nhóm tội khác.
|
|
Mức
hình phạt tối đa
|
Không quá
03 năm tù (hoặc các hình phạt nhẹ hơn như phạt tiền, cải tạo không giam giữ).
|
|
Thời hiệu
truy cứu
|
Thời hiệu
truy cứu trách nhiệm hình sự đối với tội phạm ít nghiêm trọng là 05 năm
kể từ ngày tội phạm được thực hiện.
|
3. Ý
nghĩa của việc phân loại
Việc xác định
một hành vi là tội phạm ít nghiêm trọng dẫn đến nhiều hệ quả pháp lý quan trọng
theo hướng có lợi hơn cho người phạm tội:
- Thời hạn tạm giam: Ngắn hơn so với các tội nghiêm
trọng, rất nghiêm trọng hoặc đặc biệt nghiêm trọng.
- Xóa án tích: Người bị kết án về tội ít
nghiêm trọng thường có thời gian thử thách để xóa án tích ngắn hơn (ví dụ:
01 năm kể từ khi chấp hành xong hình phạt chính). (Điều 70 BLHS)
- Miễn trách nhiệm hình sự: Có thể được miễn trách nhiệm
hình sự trong một số trường hợp cụ thể khi có sự hòa giải với người bị hại
hoặc do chuyển biến của tình hình (Khoản 3 Điều 29 BLHS).
- Trách nhiệm của người từ 14 đến
dưới 16 tuổi: Độ
tuổi này không phải chịu trách nhiệm hình sự đối với tội phạm ít
nghiêm trọng (Điều 12 BLHS).
Ví dụ
minh họa
- Tội đánh bạc (Khoản 1 Điều 322): Nếu khung hình phạt quy định từ
06 tháng đến 03 năm tù, thì đây là tội phạm ít nghiêm trọng.
- Tội vô ý làm chết người (Khoản 1
Điều 128):
Khung hình phạt cao nhất là 05 năm tù -->Đây là tội phạm
nghiêm trọng, không phải ít nghiêm trọng.
_____________________________
- Bạn có muốn
tôi làm rõ thêm về sự khác biệt giữa tội phạm ít nghiêm trọng và tội phạm
nghiêm trọng, hoặc cách tính thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự không?
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét