Thứ Tư, 24 tháng 4, 2024

Quyền hạn giám đốc thẩm, tái thẩm khi xét lại bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật?

CÂU HỎI : Quyền hạn giám đốc thẩm, tái thẩm khi xét lại bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật?

(Trả lời bên dưới)

Trong hệ thống tố tụng hình sự và dân sự Việt Nam, Giám đốc thẩmTái thẩm là hai thủ tục đặc biệt để xem xét lại các bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật nhưng bị kháng nghị do có vi phạm pháp luật nghiêm trọng hoặc có tình tiết mới.

Dưới đây là tổng hợp các quyền hạn của Hội đồng xét xử khi tiến hành các thủ tục này:


1. Quyền hạn của Hội đồng Giám đốc thẩm

Căn cứ vào quy định tại Bộ luật Tố tụng Hình sự 2015 (Điều 388) và Bộ luật Tố tụng Dân sự 2015 (Điều 343), Hội đồng giám đốc thẩm có các quyền sau:

  • Không chấp nhận kháng nghị và giữ nguyên bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật: Áp dụng khi Hội đồng thấy kháng nghị là không có căn cứ.
  • Hủy bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật và giữ nguyên bản án, quyết định đúng pháp luật của Tòa án cấp dưới đã bị hủy hoặc bị sửa: Áp dụng khi bản án ở một cấp xét xử nào đó đã bị thay đổi sai lệch so với thực tế và pháp luật.
  • Hủy bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật để điều tra lại hoặc xét xử lại: Áp dụng khi có vi phạm tố tụng nghiêm trọng hoặc việc thu thập chứng cứ chưa đầy đủ mà Hội đồng giám đốc thẩm không thể tự bổ sung.
  • Hủy bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật và đình chỉ giải quyết vụ án: Áp dụng khi vụ án thuộc các trường hợp phải đình chỉ theo quy định pháp luật (ví dụ: người thực hiện hành vi nguy hiểm cho xã hội đã chết, hết thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự...).
  • Sửa bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật:
    • Trong dân sự: Nếu các tình tiết trong hồ sơ vụ án đã rõ ràng, đầy đủ.
    • Trong hình sự: Chỉ được sửa theo hướng có lợi cho người bị kết án (giảm hình phạt, áp dụng điều khoản nhẹ hơn) mà không cần xét xử lại.

2. Quyền hạn của Hội đồng Tái thẩm

Về cơ bản, các quyền hạn của Hội đồng tái thẩm khá tương đồng với Giám đốc thẩm, nhưng tập trung vào việc xử lý các "tình tiết mới" làm thay đổi bản chất vụ án.

  • Không chấp nhận kháng nghị và giữ nguyên bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật: Khi các tình tiết mới được đưa ra không làm thay đổi nội dung vụ án.
  • Hủy bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật để điều tra lại hoặc xét xử lại: Đây là quyền hạn phổ biến nhất trong tái thẩm. Do có tình tiết mới (như vật chứng giả, lời khai giả, hoặc phát hiện hung thủ thực sự), vụ án cần phải được quay lại từ khâu điều tra hoặc xét xử sơ thẩm.
  • Hủy bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật và đình chỉ giải quyết vụ án: Áp dụng nếu có tình tiết mới dẫn đến việc không thể tiếp tục giải quyết vụ án theo quy định.

3. Bảng so sánh nhanh

Đặc điểm

Giám đốc thẩm

Tái thẩm

Đối tượng

Bản án, quyết định đã có hiệu lực.

Bản án, quyết định đã có hiệu lực.

Căn cứ

Vi phạm pháp luật nghiêm trọng trong tố tụng/nội dung.

Có tình tiết mới làm thay đổi bản chất vụ án.

Quyền sửa bản án

Có (nếu có lợi cho bị cáo hoặc tình tiết rõ ràng).

Thường không trực tiếp sửa mà hủy để xét xử lại.

Lưu ý: Quyết định của Hội đồng giám đốc thẩm hoặc tái thẩm là quyết định cao nhất và có hiệu lực thi hành ngay. Việc áp dụng cụ thể sẽ tùy thuộc vào việc vụ án đó thuộc lĩnh vực Hình sự, Dân sự hay Hành chính.

Luật gia Vlog NGUYỄN KIỆT tổng hợp và phân tích

VIDEO:

(đang cập nhật)

TÀI LIỆU THAM KHẢO:

(đang cập nhật)

VĂN BẢN PHÁP LUẬT LIÊN QUAN:

(đang cập nhật)

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét