Đây là một vấn
đề pháp lý rất quan trọng để xác định xem một hành vi phạm tội có bị xử lý theo
luật pháp Việt Nam hay không. Hiệu lực về
không gian của Bộ luật Hình sự (BLHS) 2015 (sửa đổi, bổ sung 2017) được
quy định dựa trên các nguyên tắc về lãnh thổ và quốc tịch. Cụ thể như sau:
1. Đối với
hành vi phạm tội trên lãnh thổ Việt Nam (Điều 5) Đây là
nguyên tắc chủ quyền lãnh thổ. BLHS Việt Nam áp dụng đối với mọi hành vi
phạm tội được thực hiện trên đất liền, hải đảo, vùng biển và vùng trời của nước
Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam.
- Phạm vi áp dụng: Không phân biệt người thực hiện
là công dân Việt Nam, người nước ngoài hay người không quốc tịch.
- Xác định địa điểm: Hành vi phạm tội được coi là thực
hiện tại Việt Nam nếu thuộc một trong các trường hợp:
- Bắt đầu thực hiện tại Việt Nam.
- Diễn ra một phần tại Việt Nam.
- Kết thúc tại Việt Nam.
- Hậu quả của tội phạm xảy ra
trên lãnh thổ Việt Nam.
- Ngoại lệ: Người nước ngoài phạm tội nhưng
thuộc đối tượng được hưởng quyền miễn trừ ngoại giao hoặc miễn
trừ lãnh sự thì vấn đề trách nhiệm hình sự được giải quyết bằng con đường
ngoại giao.
2. Đối với
hành vi phạm tội ngoài lãnh thổ Việt Nam (Điều 6) Việt Nam vẫn
có thể áp dụng luật hình sự đối với các hành vi xảy ra ngoài biên giới trong
các trường hợp sau: Công dân
Việt Nam hoặc pháp nhân thương mại Việt Nam
- Áp dụng đối với mọi hành vi phạm
tội ở nước ngoài mà BLHS Việt Nam quy định là tội phạm.
- Nguyên tắc này bảo vệ công dân
và duy trì sự kiểm soát của nhà nước đối với chủ thể mang quốc tịch Việt
Nam dù họ ở bất cứ đâu.
Người nước
ngoài và pháp nhân thương mại nước ngoài Luật Việt
Nam chỉ áp dụng nếu hành vi đó:
- Xâm phạm quyền, lợi ích hợp pháp
của công dân Việt Nam hoặc lợi ích của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt
Nam.
- Xâm phạm lợi ích chung của cộng
đồng quốc tế (theo các điều ước quốc tế mà Việt Nam ký kết hoặc gia nhập).
Tóm tắt bằng
bảng so sánh
|
Đối tượng
|
Phạm tội
trong lãnh thổ
|
Phạm tội
ngoài lãnh thổ
|
|
Công
dân Việt Nam
|
Áp dụng
BLHS Việt Nam
|
Áp dụng
BLHS Việt Nam
|
|
Người
nước ngoài
|
Áp dụng
(trừ trường hợp miễn trừ ngoại giao)
|
Áp dụng nếu
xâm phạm lợi ích VN hoặc theo điều ước quốc tế
|
|
Pháp
nhân VN
|
Áp dụng
BLHS Việt Nam
|
Áp dụng
BLHS Việt Nam
|
Lưu ý: Việc áp dụng luật đối với hành vi
ngoài lãnh thổ thường phức tạp do liên quan đến dẫn độ và các hiệp định tương
trợ tư pháp giữa các quốc gia. Bạn có muốn
tôi giải thích rõ hơn về trường hợp "miễn trừ ngoại giao" hay
cách xử lý khi một người đã bị kết án ở nước ngoài không?
Luật
gia Vlog NGUYỄN KIỆT tổng hợp và phân tích |
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét