Quyết định
hình phạt đối với pháp nhân thương mại (PNTM) là quá trình Tòa án lựa chọn loại
hình phạt và mức hình phạt cụ thể trong phạm vi luật định. Khác với cá nhân, việc
quyết định hình phạt cho PNTM tập trung vào tính chất kinh tế và tác động xã hội
của tổ chức. Dưới đây là
các căn cứ và nguyên tắc chi tiết theo Bộ luật Hình sự 2015:
1. Các
căn cứ chung để quyết định hình phạt (Điều 77) Khi quyết định
hình phạt, Tòa án phải căn cứ vào các yếu tố sau:
- Quy định của Bộ luật Hình sự: Hình phạt phải nằm trong khung
hình phạt của tội danh tương ứng (Điều 76).
- Tính chất và mức độ nguy hiểm của
hành vi: Xem
xét hậu quả gây ra cho nền kinh tế, môi trường hoặc trật tự công cộng.
- Việc chấp hành pháp luật của
pháp nhân: Tiền
sử vi phạm hành chính hoặc hình sự của pháp nhân đó.
- Các tình tiết giảm nhẹ và tăng nặng: Đây là yếu tố then chốt để tăng
hoặc giảm mức phạt trong khung.
2. Các
tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự (Điều 84) PNTM có thể
được áp dụng mức phạt nhẹ hơn nếu có các tình tiết sau:
- Đã ngăn chặn hoặc làm giảm bớt
tác hại của tội phạm.
- Tự nguyện sửa chữa, bồi thường
thiệt hại hoặc khắc phục hậu quả.
- Tích cực hợp tác với cơ quan có
thẩm quyền trong việc phát hiện tội phạm hoặc trong quá trình giải quyết vụ
án.
- Có đóng góp lớn trong việc thực
hiện chính sách an sinh xã hội.
3. Các
tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự (Điều 85) PNTM sẽ phải
chịu mức phạt nặng hơn nếu vi phạm các điều sau:
- Câu kết với PNTM khác để phạm tội
(có tính chất tổ chức).
- Cố ý thực hiện tội phạm đến
cùng.
- Phạm tội từ 02 lần trở lên.
- Tái phạm hoặc tái phạm nguy hiểm.
- Dùng thủ đoạn tinh vi để phạm tội
hoặc trốn tránh, che giấu tội phạm.
4. Nguyên
tắc quyết định hình phạt trong các trường hợp đặc biệt a. Quyết
định hình phạt dưới mức thấp nhất của khung (Điều 87) Tòa án có thể
quyết định một hình phạt dưới mức thấp nhất của khung hình phạt hoặc chuyển
sang một hình phạt khác thuộc loại nhẹ hơn nếu pháp nhân có ít nhất hai tình
tiết giảm nhẹ. b. Quyết
định hình phạt trong trường hợp phạm nhiều tội (Điều 86) Khi PNTM bị
xét xử cùng một lần về nhiều tội: 1.
Hình phạt tiền:
Cộng các khoản tiền phạt của từng tội lại thành hình phạt chung (không quá tổng
mức phạt của các tội). 2.
Đình chỉ hoạt động có thời hạn: Nếu các tội đều có hình phạt này, thời hạn chung không quá
03 năm. 3.
Đình chỉ hoạt động vĩnh viễn: Nếu có ít nhất một tội quy định hình phạt này, thì hình phạt
chung là đình chỉ vĩnh viễn. c. Tổng hợp
hình phạt của nhiều bản án (Điều 88) Nếu PNTM
đang chấp hành một bản án mà lại bị xét xử về một tội phạm khác thực hiện trước
hoặc sau khi có bản án đó, Tòa án sẽ tổng hợp hình phạt của bản án mới và phần
hình phạt chưa chấp hành của bản án cũ theo nguyên tắc nêu trên.
5. Lưu ý
về án tích (Điều 89) PNTM bị kết
án đương nhiên được xóa án tích nếu trong thời hạn 02 năm kể từ
khi chấp hành xong hình phạt chính, hình phạt bổ sung và các biện pháp tư pháp
mà không thực hiện hành vi phạm tội mới.
Bảng tóm
tắt quy trình quyết định hình phạt
|
Bước
|
Nội
dung thực hiện
|
|
1. Xác
định khung
|
Tra cứu Điều 76 và điều luật cụ thể để xem mức phạt cao nhất/thấp nhất.
|
|
2. Cân
đối tình tiết
|
Đánh giá số
lượng và mức độ của các tình tiết tăng nặng/giảm nhẹ.
|
|
3. Lựa
chọn mức phạt
|
Ấn định
con số cụ thể (tiền) hoặc thời gian cụ thể (đình chỉ).
|
|
4. Tổng
hợp (nếu có)
|
Cộng dồn
hoặc gộp hình phạt nếu pháp nhân phạm nhiều tội/nhiều bản án.
|
Bạn có muốn
tôi lấy một ví dụ cụ thể về cách tính mức phạt tiền đối với một tội danh kinh tế
(ví dụ: Tội trốn thuế) để hình dung rõ hơn không?
Luật
gia Vlog NGUYỄN KIỆT tổng hợp và phân tích |
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét