Thứ Tư, 25 tháng 2, 2026

Các quy định cụ thể đối với lực lượng công an khi nổ súng bắt giữ tội phạm không?

CÂU HỎI : Các quy định cụ thể đối với lực lượng công an khi nổ súng bắt giữ tội phạm không?

(Trả lời bên dưới)

Đây là một nội dung rất quan trọng và nhạy cảm, vì việc sử dụng vũ khí quân dụng (súng) có thể dẫn đến hậu quả không thể đảo ngược (tính mạng con người).

Trong pháp luật Việt Nam, quy định về việc nổ súng của lực lượng Công an nhân dân được quy định cụ thể tại Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ.


1. Nguyên tắc nổ súng

Trước khi bóp cò, người thi hành công vụ phải tuân thủ các nguyên tắc "vàng" sau:

  • Căn cứ vào tình huống, tính chất, mức độ nguy hiểm của hành vi mà đối tượng thực hiện.
  • Hạn chế thiệt hại đến mức thấp nhất về tính mạng, sức khỏe và tài sản.
  • Chỉ nổ súng khi không còn biện pháp nào khác để ngăn chặn hành vi của đối tượng.
  • Không nổ súng vào phụ nữ, người khuyết tật, trẻ em, người già (trừ trường hợp những người này đang tấn công bằng vũ khí, vật liệu nổ gây nguy hiểm trực tiếp).

2. Hai trường hợp nổ súng chính

Lực lượng chức năng chia việc nổ súng thành hai nhóm: có cảnh báo và không cần cảnh báo.

A. Nổ súng phải cảnh báo (Bắn chỉ thiên/Ra lệnh)

Người thi hành công vụ phải cảnh báo bằng lời nói hoặc bắn chỉ thiên trước khi bắn vào đối tượng trong các trường hợp:

1.     Đối tượng đang sử dụng vũ khí, vật liệu nổ, vũ lực tấn công hoặc đe dọa trực tiếp đến tính mạng người thi hành công vụ hoặc người khác.

2.     Đối tượng đang cướp phá tài sản của Nhà nước, cơ quan, tổ chức hoặc cá nhân.

3.     Đối tượng đang bỏ trốn khi đang bị áp giải, bị giam giữ hoặc sau khi thực hiện tội phạm rất nghiêm trọng, đặc biệt nghiêm trọng.

4.     Để ngăn chặn đối tượng đang đánh tháo người bị giam, giữ, áp giải.

B. Nổ súng không cần cảnh báo (Nổ súng trực tiếp)

Đây là những tình huống khẩn cấp, nếu chậm trễ sẽ gây nguy hiểm tức khắc:

1.     Đối tượng đang sử dụng vũ khí, vật liệu nổ trực tiếp thực hiện hành vi khủng bố, giết người, bắt cóc con tin.

2.     Đối tượng đang trực tiếp sử dụng vũ khí, vật liệu nổ chống trả gây nguy hiểm trực tiếp đến tính mạng người thi hành công vụ hoặc người khác.

3.     Đối tượng đang trực tiếp tấn công, đe dọa tính mạng người bảo vệ mục tiêu quan trọng về chính trị, kinh tế, ngoại giao...

4.     Đối tượng đang thực hiện hành vi cướp súng của người thi hành công vụ.


3. Trách nhiệm pháp lý

Việc nổ súng không phải là "thẻ bài miễn tử" cho lực lượng chức năng. Sau mỗi vụ việc nổ súng, cơ quan có thẩm quyền sẽ thẩm định:

Kết quả thẩm định

Hệ quả

Đúng quy định

Người nổ súng không phải chịu trách nhiệm về thiệt hại xảy ra.

Vượt quá giới hạn / Sai quy định

Người nổ súng bị xử lý kỷ luật hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự (tùy mức độ vi phạm).

Gây thiệt hại cho người vô tội

Nhà nước phải bồi thường theo Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước (nếu người thi hành công vụ có lỗi).


4. Một ví dụ thực tế

  • Trường hợp hợp pháp: Cảnh sát giao thông đuổi theo tội phạm ma túy. Đối tượng rút súng bắn trả. Cảnh sát nổ súng bắn trúng chân đối tượng để khống chế. Đây là hành vi hợp pháp.
  • Trường hợp vi phạm: Một thanh niên không đội mũ bảo hiểm bỏ chạy khi thấy chốt kiểm soát. Cảnh sát rút súng bắn vào người thanh niên này. Đây là hành vi vi phạm pháp luật nghiêm trọng vì mức độ nguy hiểm của hành vi (không đội mũ bảo hiểm) không tương xứng với việc sử dụng súng.

Điểm thú vị: Bạn có biết rằng theo quy định, sau khi nổ súng gây thương vong, người thi hành công vụ có trách nhiệm phải tổ chức cấp cứu người bị nạn và bảo vệ hiện trường ngay lập tức không?

Bạn có muốn tìm hiểu thêm về các loại công cụ hỗ trợ khác (như súng bắn điện, bình xịt hơi cay) và khi nào thì chúng được sử dụng thay thế cho súng quân dụng không?

Luật gia Vlog NGUYỄN KIỆT tổng hợp và phân tích

VIDEO:

(đang cập nhật)

TÌM HIỂU VẤN ĐỀ LIÊN QUAN:

(đang cập nhật)

GÓC BÁO CHÍ:

(đang cập nhật)

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét