Chủ Nhật, 21 tháng 4, 2024

Trình bày sự kiện bất ngờ?

CÂU HỎI : (đang cập nhật)

(Trả lời bên dưới)

Trong luật hình sự, Sự kiện bất ngờ là một định chế quan trọng nhằm bảo vệ người dân khỏi việc bị truy cứu trách nhiệm hình sự (TNHH) đối với những hậu quả nằm ngoài khả năng kiểm soát và dự tính của con người.

Dưới đây là trình bày chi tiết về sự kiện bất ngờ theo quy định của Bộ luật Hình sự (BLHS) 2015 (sửa đổi, bổ sung 2017):


1. Khái niệm và Viện dẫn điều luật

Sự kiện bất ngờ được quy định tại Điều 20 Bộ luật Hình sự 2015:

Điều 20. Sự kiện bất ngờ

"Người thực hiện hành vi gây hậu quả nguy hại cho xã hội trong trường hợp không thể thấy trước hoặc không buộc phải thấy trước hậu quả của hành vi đó, thì không phải chịu trách nhiệm hình sự."

Về bản chất, đây là trường hợp không có lỗi. Mặc dù có hành vi và có hậu quả thực tế xảy ra, nhưng do thiếu yếu tố lỗi (mặt chủ quan), hành vi đó không cấu thành tội phạm.


2. Các dấu hiệu đặc trưng của Sự kiện bất ngờ

Để xác định một tình huống là sự kiện bất ngờ, cần thỏa mãn một trong hai điều kiện sau:

a. Không thể thấy trước (Khả năng)

Người thực hiện hành vi, dựa trên năng lực cá nhân (trình độ, kinh nghiệm, tình trạng sức khỏe) và hoàn cảnh khách quan tại thời điểm đó, không có khả năng nhận thức được hậu quả sẽ xảy ra.

  • Ví dụ: Một người thợ sửa điện đã ngắt nguồn tổng và kiểm tra kỹ lưỡng, nhưng do một sự cố rò điện hy hữu từ nhà hàng xóm mà dây điện vẫn có điện gây giật chết người.

b. Không buộc phải thấy trước (Nghĩa vụ)

Dựa trên các quy chuẩn xã hội, quy tắc nghề nghiệp hoặc pháp luật, người đó không có nghĩa vụ phải dự tính đến trường hợp đó.

  • Ví dụ: Tài xế đang lái xe đúng luật, đúng tốc độ trên đường cao tốc thì bất ngờ có người từ cầu vượt nhảy xuống ngay trước đầu xe. Pháp luật không bắt buộc tài xế phải dự lường tình huống có người nhảy cầu tự tử để xử lý.

3. Phân biệt với Lỗi vô ý do cẩu thả

Đây là điểm dễ gây nhầm lẫn nhất trong thực tế xét xử. Bạn có thể hình dung sự khác biệt qua bảng sau:

Đặc điểm

Lỗi vô ý do cẩu thả (Điều 11)

Sự kiện bất ngờ (Điều 20)

Nhận thức

Không thấy trước hậu quả.

Không thấy trước hậu quả.

Điều kiện

Có điều kiện thấy trước nhưng chủ quan.

Không có điều kiện để thấy trước.

Nghĩa vụ

Buộc phải thấy trước (theo quy trình).

Không buộc phải thấy trước.

Kết quả

Phải chịu TNHH.

Không chịu TNHH.


4. Ý nghĩa pháp lý của Sự kiện bất ngờ

1.     Loại trừ trách nhiệm hình sự: Đây là căn cứ pháp lý để đình chỉ điều tra hoặc tuyên bị cáo không có tội, bảo vệ quyền lợi chính đáng của công dân.

2.     Đảm bảo nguyên tắc có lỗi: Pháp luật hình sự Việt Nam chỉ trừng trị người có lỗi. Sự kiện bất ngờ khẳng định rằng không ai phải chịu trách nhiệm về những rủi ro khách quan nằm ngoài ý chí của mình.

3.     Công bằng trong xét xử: Giúp cơ quan tố tụng phân biệt rõ ràng giữa một vụ tai nạn thực sự (rủi ro) với một vụ án hình sự (do thiếu trách nhiệm).


Ví dụ điển hình: A đang đi bộ trên vỉa hè, bất ngờ bị trượt chân ngã vào B, làm B ngã đập đầu xuống đường tử vong. Trong trường hợp này, việc trượt chân là ngoài ý muốn, A không thể và không buộc phải thấy trước việc mình sẽ ngã và gây chết người. Do đó, A được áp dụng Điều 20 về Sự kiện bất ngờ.

Bạn có muốn tôi hỗ trợ phân tích một tình huống cụ thể nào để xem liệu nó có được coi là "sự kiện bất ngờ" hay không?

 

Luật gia Vlog NGUYỄN KIỆT tổng hợp và phân tích

VIDEO:

(đang cập nhật)

TÀI LIỆU THAM KHẢO:

(đang cập nhật)

VĂN BẢN PHÁP LUẬT LIÊN QUAN:

(đang cập nhật)

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét