Thứ Tư, 25 tháng 2, 2026

Bạn đánh giá thế nào về quy định Không áp dụng hình phạt tử hình đối với người dưới 18 tuổi khi phạm tội?

CÂU HỎI : Bạn đánh giá thế nào về quy định Không áp dụng hình phạt tử hình đối với người dưới 18 tuổi khi phạm tội?

(Trả lời bên dưới)

Quy định không áp dụng hình phạt tử hình đối với người dưới 18 tuổi (Điều 40 và Điều 98 BLHS 2015) không chỉ là một quy định pháp luật thuần túy, mà còn là một nguyên tắc nhân đạo cốt lõi được thừa nhận trên toàn cầu.

Dưới đây là những đánh giá chi tiết về quy định này dưới các góc độ khác nhau:


1. Góc độ tâm - sinh lý: "Sự chưa hoàn thiện"

Cơ sở khoa học quan trọng nhất của quy định này là sự phát triển của người dưới 18 tuổi:

  • Nhận thức chưa đầy đủ: Ở độ tuổi này, hệ thần kinh và tâm lý đang trong giai đoạn hình thành, dễ bị kích động, lôi kéo và chưa thể lường trước hết hậu quả hành vi của mình.
  • Khả năng tự chủ thấp: Khả năng kiểm soát xung động của người vị thành niên chưa ổn định. Do đó, mức độ lỗi của họ được đánh giá là thấp hơn so với người trưởng thành có cùng hành vi.

2. Mục đích giáo dục là tối thượng

Trong tư pháp người chưa thành niên, mục đích Giáo dục và Phục hồi quan trọng hơn mục đích Trừng trị:

  • Cơ hội làm lại cuộc đời: Nhà nước tin rằng người trẻ vẫn còn thời gian và khả năng để sửa chữa sai lầm, trở thành người có ích nếu được giáo dục đúng cách.
  • Tính bao dung của xã hội: Việc tử hình một người chưa đến tuổi trưởng thành được coi là sự thất bại của hệ thống giáo dục và bảo trợ xã hội, chứ không chỉ là lỗi của cá nhân người phạm tội.

3. Sự phù hợp với Công ước Quốc tế

Việt Nam là quốc gia đầu tiên ở Châu Á và thứ hai trên thế giới phê chuẩn Công ước Liên Hợp Quốc về Quyền trẻ em (CRC).

  • Công ước này quy định rõ: Không được áp dụng án tử hình hoặc tù chung thân không có khả năng được trả tự do đối với những người dưới 18 tuổi. 
  •  Việc tuân thủ quy định này khẳng định cam kết của Việt Nam trong việc bảo vệ quyền con người và nâng cao vị thế trên trường quốc tế.

4. Những tranh luận và thách thức thực tế

Dù mang tính nhân đạo cao cả, quy định này vẫn gây ra những "cú sốc" dư luận khi xảy ra các vụ án đặc biệt nghiêm trọng do người dưới 18 tuổi thực hiện (ví dụ các vụ án gây rúng động xã hội):

  • Nỗi đau của người bị hại: Nhiều người đặt câu hỏi về sự công bằng khi mạng sống của nạn nhân bị tước đoạt tàn bạo, nhưng kẻ thủ ác lại được "bảo vệ" bởi độ tuổi.
  • Trẻ hóa tội phạm: Có lo ngại rằng sự khoan hồng sẽ khiến một bộ phận thanh thiếu niên coi thường pháp luật hoặc bị các băng nhóm tội phạm lợi dụng làm "tay sai" thực hiện các tội ác lớn vì biết sẽ thoát án tử.

Quan điểm cá nhân

Tôi đánh giá đây là một quy định văn minh và bắt buộc phải có trong một hệ thống pháp luật hiện đại.

Tuy nhiên, để dung hòa giữa tính nhân đạo và sự công bằng xã hội, Nhà nước cần:

1.     Củng cố các hình phạt khác: Dù không tử hình, nhưng mức án dành cho người từ 16 đến dưới 18 tuổi vẫn có thể lên đến 18 năm tù (mức tối đa hiện nay). Đây là khoảng thời gian đủ dài để trừng trị và răn đe.

2.     Tập trung vào phòng ngừa: Thay vì tranh cãi về việc có nên tử hình hay không, xã hội nên chú trọng vào việc ngăn chặn tội phạm từ gốc (gia đình, nhà trường, môi trường mạng).

Theo bạn, mức hình phạt tối đa 18 năm tù đối với người dưới 18 tuổi phạm tội đặc biệt nghiêm trọng (như giết người) hiện nay là đã đủ răn đe chưa, hay cần phải tăng lên?

Luật gia Vlog NGUYỄN KIỆT tổng hợp và phân tích

VIDEO:

(đang cập nhật)

TÌM HIỂU VẤN ĐỀ LIÊN QUAN:

(đang cập nhật)

GÓC BÁO CHÍ:

(đang cập nhật)

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét