Chất hỗ trợ chế biến thực phẩm cấm sử dụng trong sản xuất thực phẩm?

CÂU HỎI :  Chất hỗ trợ chế biến thực phẩm cấm sử dụng trong sản xuất thực phẩm?	(Trả lời bên dưới)

Khác với phụ gia thực phẩm (vốn tồn tại trong sản phẩm cuối cùng), Chất hỗ trợ chế biến là những chất được sử dụng trong quá trình sản xuất để thực hiện một mục đích kỹ thuật (như tẩy trắng, tách khuôn, sát khuẩn...) và phải được loại bỏ hoặc chỉ còn lại dư lượng không đáng kể trong sản phẩm cuối cùng. Tuy nhiên, do tính chất "tạm thời" này, nhiều hóa chất công nghiệp độc hại đã bị lạm dụng làm chất hỗ trợ chế biến bất hợp pháp. Đến năm 2026, các quy định về nhóm này đã được siết chặt qua các danh mục của Bộ Y tế. Dưới đây là các chất hỗ trợ chế biến bị cấm hoặc lạm dụng gây nguy hiểm: 1. Nhóm chất tẩy trắng công nghiệp (Cực độc) Đây là nhóm bị lạm dụng nhiều nhất để làm sạch và làm trắng thực phẩm bẩn, ôi thiu: Hydro Sunphit (NaHSO3) & Natri Dithionite (Na2S2O4): Thường gọi là "thuốc tẩy đường" hay "bột tẩy". Chúng thường bị dùng để tẩy trắng măng, ngó sen, dừa, hoặc làm trắng thịt cá đã bị ôi. Thặng dư của chúng gây viêm loét dạ dày và phá hủy vitamin trong thực phẩm. Chlorine (Clo): Dùng trong công nghiệp xử lý nước thải nhưng bị lạm dụng để tẩy mùi hôi thối cho thịt, hải sản kém chất lượng. Dư lượng Clo cao gây kích ứng niêm mạc và có nguy cơ tạo ra các hợp chất gây ung thư. Chất huỳnh quang (Tinopal): Như đã phân tích, đây là chất làm trắng quang học công nghiệp, tuyệt đối không được dùng để làm trắng bún, bánh phở. 2. Nhóm chất tách khuôn và dung môi hữu cơ Dầu nhớt công nghiệp: Một số cơ sở dùng dầu máy để bôi trơn khuôn làm bánh hoặc bún thay vì dùng dầu thực vật chuyên dụng. Dầu nhớt chứa nhiều tạp chất và kim loại nặng gây nhiễm độc mãn tính. Methanol: Bị dùng làm dung môi chiết xuất hoặc làm sạch trong điều kiện thủ công, không kiểm soát. Methanol cực độc đối với hệ thần kinh và thị giác (có thể gây mù lòa hoặc tử vong). 3. Nhóm chất diệt khuẩn và bảo quản tạm thời Phóc-môn (Formaldehyde): Bị lạm dụng làm chất sát khuẩn bề mặt thực phẩm để giữ độ tươi giả tạo cho hải sản, thịt tươi. Xanh Malachite: Dùng để sát khuẩn hồ nuôi và dụng cụ thủy sản nhưng tích tụ trong thịt cá gây ung thư. Các văn bản pháp lý làm căn cứ (Cập nhật 2026) Việc quản lý chất hỗ trợ chế biến hiện nay dựa trên các văn bản: Thông tư 24/2019/TT-BYT: Quy định danh mục các chất hỗ trợ chế biến được phép sử dụng (chất nào nằm ngoài danh mục này đều bị coi là vi phạm). Quy chuẩn QCVN 18-1:2011/BYT: Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia đối với các chất hỗ trợ chế biến thực phẩm. Luật An toàn thực phẩm 2010 (và các Nghị định sửa đổi năm 2026): Quy định trách nhiệm của tổ chức, cá nhân về việc sử dụng chất hỗ trợ chế biến phải đảm bảo không để lại dư lượng độc hại. Chế tài xử lý (Điều 317 Bộ luật Hình sự) Hành vi sử dụng hóa chất không được phép làm chất hỗ trợ chế biến thực phẩm có thể bị xử phạt: Phạt tiền từ 50.000.000 đồng trở lên. Phạt tù từ 1 năm đến 20 năm tùy theo tính chất và hậu quả gây ra cho sức khỏe người tiêu dùng. Làm sao để đảm bảo an toàn? Đối với người sản xuất, chỉ được sử dụng các chất hỗ trợ chế biến có trong danh mục cho phép và phải đạt tiêu chuẩn Food Grade (cấp độ thực phẩm), không được dùng loại Industrial Grade (cấp độ công nghiệp) vì chứa nhiều tạp chất độc hại. Bạn có muốn tôi giúp tra cứu danh mục các chất hỗ trợ chế biến hợp pháp (như Enzim, các loại nhựa trao đổi ion...) theo quy định hiện hành không? Luật gia Vlog NGUYỄN KIỆT tổng hợp và phân tích VIDEO: (đang cập nhật) TÌM HIỂU VẤN ĐỀ LIÊN QUAN: (đang cập nhật) GÓC BÁO CHÍ: (đang cập nhật)