Cơ cấu và
thành phần của Hội đồng định giá tài sản trong tố tụng hình sự đã được Chính phủ
cải tổ và quy định lại toàn diện tại Nghị định số 250/2025/NĐ-CP (chính
thức có hiệu lực nhằm thay thế hoàn toàn Nghị định 30/2018/NĐ-CP và Nghị định
97/2019/NĐ-CP).
Điểm mới căn
bản của khung pháp lý hiện hành là mô hình tổ chức phân cấp rõ ràng theo ngành
dọc quản lý lĩnh vực tài sản để tối ưu hóa tính chuyên môn, thay vì chỉ dồn trọng
trách về cho ngành Tài chính như trước đây. Quy định về số lượng thành viên bắt
buộc phải là số lẻ và tối thiểu là 03 hoặc 05 người (tùy cấp hội đồng).
Cơ cấu và
thành phần cụ thể ở các cấp được phân định sòng phẳng như sau:
1. Hội đồng
định giá tài sản cấp huyện (hoặc cấp xã/phường đối với một số tài sản đặc thù
theo quy định mới)
Hội đồng ở cấp
cơ sở thực hiện định giá lần đầu đối với các vụ án thuộc thẩm quyền điều tra của
cơ quan tố tụng cấp huyện.
- Chủ tịch Hội đồng: Lãnh đạo Ủy ban nhân dân (UBND)
cấp huyện hoặc Lãnh đạo cơ quan chuyên môn thực hiện chức năng quản lý nhà
nước về ngành, lĩnh vực đối với tài sản cần định giá thuộc UBND cấp huyện
(ví dụ: Trưởng/Phó phòng Tài chính - Kế hoạch, phòng Tài nguyên và Môi trường,
phòng Xây dựng...).
- Các thành viên khác:
- Đại diện cơ quan tài chính cùng
cấp (Phòng Tài chính - Kế hoạch).
- Đại diện các cơ quan chuyên môn
liên quan trực tiếp đến đặc tính kỹ thuật của tài sản cần định giá tại địa
phương.
- Chuyên gia độc lập (nếu cần thiết):
Người có tối thiểu 5 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực liên quan đến
tài sản.
2. Hội đồng
định giá tài sản cấp tỉnh
Hội đồng cấp
tỉnh thực hiện định giá lần đầu đối với các vụ án thuộc thẩm quyền cấp tỉnh, hoặc
thực hiện định giá lại lần đầu khi kết luận của Hội đồng cấp huyện bị cơ
quan tố tụng khiếu nại, nghi ngờ sai lệch.
- Chủ tịch Hội đồng: Một lãnh đạo Ủy ban nhân dân cấp
tỉnh hoặc Lãnh đạo cơ quan chuyên môn thực hiện chức năng quản lý nhà nước
về ngành, lĩnh vực đối với tài sản cần định giá thuộc UBND cấp tỉnh (ví dụ:
Giám đốc/Phó Giám đốc Sở Tài chính, Sở Xây dựng, Sở Giao thông Vận tải...).
- Các thành viên khác (Số lượng tối
thiểu là 05 người):
- Đại diện Sở Tài chính (thường
đóng vai trò Thường trực Hội đồng).
- Đại diện các Sở quản lý chuyên
ngành (Sở Công Thương, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn...).
- Các chuyên gia, tổ chức giám định
độc lập được mời tham gia dựa trên tính chất đặc thù của tài sản (bất động
sản, cổ phiếu, cổ vật...).
3. Hội đồng
định giá tài sản ở cấp Bộ (Cấp Trung ương)
Hội đồng ở cấp
này do Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ thực hiện chức năng quản lý
ngành, lĩnh vực về tài sản cần định giá quyết định thành lập. Cơ quan này chịu
trách nhiệm định giá cho các vụ án cấp trung ương hoặc định giá lại đối
với kết luận của cấp tỉnh.
- Chủ tịch Hội đồng: Lãnh đạo Bộ hoặc lãnh đạo cơ
quan chuyên môn thuộc Bộ, cơ quan ngang Bộ thực hiện chức năng quản lý nhà
nước về ngành, lĩnh vực đối với tài sản cần định giá.
- Các thành viên khác:
- Đại diện các cục, vụ chuyên môn
thuộc Bộ chủ trì thành lập Hội đồng.
- Đại diện Bộ Tài chính (thành phần
bắt buộc để kiểm soát nguyên tắc định giá).
- Các chuyên gia đầu ngành có
kinh nghiệm thực tế sâu sắc về loại tài sản đó.
- Lưu ý: Trường hợp pháp luật không quy
định cụ thể cơ quan thực hiện chức năng quản lý ngành, lĩnh vực đối với loại
tài sản đó, Bộ trưởng Bộ Tài chính sẽ đứng ra quyết định thành lập Hội đồng.
4. Hội đồng
định giá tài sản theo quyết định của Thủ tướng Chính phủ
Đây là Hội đồng
cấp đặc biệt cao nhất, được thành lập khi có yêu cầu của cơ quan có thẩm quyền
tiến hành tố tụng hình sự trung ương để thực hiện định giá lại trong trường
hợp đặc biệt (khi kết luận định giá của cấp Bộ vẫn tiếp tục bị tranh chấp
hoặc có mâu thuẫn nghiêm trọng).
- Chủ tịch Hội đồng: Một lãnh đạo Bộ hoặc cơ quan
ngang Bộ thực hiện chức năng quản lý nhà nước về ngành, lĩnh vực đối với
tài sản cần định giá.
- Phó Chủ tịch Hội đồng: Một lãnh đạo cơ quan chuyên môn
trực thuộc Bộ quản lý ngành đó.
- Các thành viên: Đại diện các cơ quan, tổ chức
chuyên môn thuộc Bộ chủ trì, đại diện Bộ Tài chính và các chuyên gia có uy
tín tối thiểu 5 năm kinh nghiệm do Chủ tịch Hội đồng đề xuất để phù hợp với
quy mô vụ việc.
5. Phân
biệt: Hội đồng "Thường xuyên" và Hội đồng "Theo vụ việc"
Bên cạnh
cách phân cấp theo hành chính, cấu trúc vận hành của Hội đồng còn được chia
theo hai mô hình để linh hoạt ứng phó với thực tế án tại địa phương:
|
Tiêu
chí phân biệt
|
Hội đồng
định giá THƯỜNG XUYÊN
|
Hội đồng
định giá THEO VỤ VIỆC
|
|
Thời hạn
hoạt động
|
Thành lập
cố định bằng một Quyết định khung của UBND, hoạt động liên tục trong một nhiệm
kỳ/giai đoạn dài.
|
Thành lập
theo từng quyết định riêng lẻ, giải quyết xong vụ án cụ thể đó thì Hội đồng tự
động giải thể.
|
|
Đối tượng
tài sản
|
Chuyên định
giá các loại tài sản phổ biến, có dòng giao dịch liên tục trên thị trường (xe
máy, điện thoại, vàng, hàng tiêu dùng...).
|
Chuyên áp
dụng cho các tài sản phức tạp, quý hiếm hoặc tài sản vô hình (quyền sở hữu
trí tuệ, phần mềm, dây chuyền công nghệ cao, bí mật kinh doanh...).
|
|
Tính
linh hoạt
|
Thành phần
nhân sự cốt lõi cố định, chỉ thay đổi các thành viên chuyên môn bổ sung tùy
theo vụ việc.
|
Nhân sự được
"đo ni đóng giày" riêng biệt, tập hợp những người am hiểu sâu nhất
về duy nhất một loại tài sản trong vụ án đó.
|
Mắt xích
chống xung đột lợi ích (Bắt buộc): Để bảo đảm tuyệt đối tính khách quan (tránh rủi ro dẫn đến
sai phạm phải bồi thường nhà nước), tất cả các cấp Hội đồng trên đều phải tuân
thủ quy tắc: Công chức đã tham gia vào Hội đồng định giá lần đầu thì không
được tham gia vào Hội đồng định giá lại đối với chính tài sản đó trong cùng
một vụ án.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét