Trong cơ chế
vận hành của Hội đồng định giá tài sản theo quy định hiện hành tại Nghị định
số 250/2025/NĐ-CP, sự phân định giữa quyền lực của Chủ tịch Hội đồng và các
thành viên được thiết kế theo nguyên tắc: Chủ tịch Hội đồng chịu trách nhiệm
tổ chức, điều hành; các thành viên độc lập về chuyên môn và bình đẳng khi bỏ
phiếu.
Sự phân hóa
này nhằm mục đích bảo đảm tính khách quan tối đa, không để cấp bậc hành chính
làm ảnh hưởng đến việc xác định giá trị thực tế của tài sản.
1. Quyền
và nghĩa vụ của Chủ tịch Hội đồng định giá
Chủ tịch Hội
đồng là người đứng đầu, đại diện cho Hội đồng và chịu trách nhiệm toàn diện trước
pháp luật cũng như cơ quan yêu cầu định giá về hoạt động của Hội đồng.
Quyền hạn:
- Quyết định kế hoạch làm việc: Quyết định thời gian, địa điểm
tiến hành khảo sát thực tế tài sản và thời gian tổ chức các phiên họp Hội
đồng.
- Điều hành phiên họp: Chủ trì và điều hành toàn bộ
các phiên họp thảo luận, tranh luận về giá của Hội đồng.
- Yêu cầu hỗ trợ thông tin: Có quyền yêu cầu cơ quan tiến
hành tố tụng (Cơ quan điều tra, Viện kiểm sát, Tòa án) cung cấp bổ sung
các hồ sơ, tài liệu, thông số kỹ thuật liên quan đến tài sản cần định giá
nếu tài liệu hiện tại chưa đủ cơ sở.
- Trưng cầu chuyên gia độc lập: Quyết định việc mời chuyên gia
hoặc thuê tổ chức thẩm định giá độc lập để khảo sát, tư vấn về giá (nếu
tài sản quá phức tạp).
Nghĩa vụ:
- Thành lập tổ giúp việc: Tổ chức, phân công nhiệm vụ cụ
thể cho từng thành viên Hội đồng và Tổ giúp việc (nếu có).
- Bảo đảm quy trình luật định: Chịu trách nhiệm bảo đảm Hội đồng
làm việc đúng trình tự, thủ tục do Nghị định quy định.
- Ký ban hành văn bản: Ký Kết luận định giá tài sản và
các biên lai, biên bản cuộc họp dựa trên kết quả bỏ phiếu của tập thể.
2. Quyền
và nghĩa vụ của các Thành viên Hội đồng định giá
Các thành
viên Hội đồng là các công chức chuyên môn hoặc chuyên gia được cử tham gia. Khi
vào trong Hội đồng, họ có tư cách độc lập về mặt nhận định chuyên môn.
Quyền hạn:
- Nghiên cứu hồ sơ độc lập: Được tiếp cận toàn bộ hồ sơ vụ
việc, trực tiếp tham gia xem xét, khảo sát thực trạng tài sản cần định
giá.
- Bình đẳng trong biểu quyết: Được quyền đưa ra ý kiến phân
tích, tranh luận và có quyền bỏ phiếu ngang nhau (phiếu của Chủ tịch
Hội đồng và phiếu của thành viên có giá trị ngang nhau).
- Quyền bảo lưu ý kiến (Mắt xích cực
kỳ quan trọng):
Nếu thành viên không đồng ý với mức giá mà đa số Hội đồng lựa chọn, họ có
quyền không ký vào kết luận chung và được quyền viết Văn bản bảo
lưu ý kiến cá nhân đính kèm vào hồ sơ vụ án. Điều này giúp họ tự bảo vệ
mình trước rủi ro pháp lý sau này.
Nghĩa vụ:
- Tham gia đầy đủ: Có nghĩa vụ tham gia đầy đủ các
hoạt động khảo sát và các phiên họp của Hội đồng theo điều động của Chủ tịch.
- Trung thực và Khách quan: Phải đưa ra nhận định về giá một
cách trung thực, dựa trên chứng cứ thị trường khoa học, không được áp đặt
định kiến cá nhân hoặc chịu sự chi phối, can thiệp từ bên ngoài.
- Tự chủ động xin rút: Có nghĩa vụ phải chủ động báo
cáo và xin từ chối tham gia Hội đồng nếu phát hiện mình rơi vào các trường
hợp xung đột lợi ích (là người thân của đương sự, có quyền lợi liên quan đến
tài sản...).
- Bảo mật thông tin: Tuyệt đối không được tiết lộ
thông tin hồ sơ vụ án, nội dung thảo luận mật của phiên họp định giá ra
bên ngoài khi chưa có Kết luận chính thức.
3. Trách
nhiệm pháp lý chung của toàn bộ Hội đồng
Pháp luật Việt
Nam quy định rất sòng phẳng về trách nhiệm đối với kết quả định giá:
Nguyên tắc
chịu trách nhiệm hình sự và dân sự: Thành viên Hội đồng định giá tài sản cố ý đưa ra kết luận định
giá sai sự thật, gây thiệt hại nghiêm trọng cho quyền lợi của công dân hoặc lợi
ích của Nhà nước thì tùy theo tính chất, mức độ vi phạm có thể bị xử lý kỷ
luật, xử phạt hành chính hoặc bị truy cứu trách nhiệm hình sự.
Dưới góc độ
của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước: Nếu việc định giá sai của
Hội đồng dẫn đến vụ án bị oan sai, sau khi Nhà nước xuất ngân sách đền tiền cho
dân, các thành viên Hội đồng (kể cả Chủ tịch và thành viên) có lỗi cố ý sẽ bị lập
hồ sơ truy thu, buộc phải nộp tiền hoàn trả cá nhân với mức phạt lên đến 50
tháng lương. Ngược lại, nếu thành viên đã thực hiện quyền bảo lưu ý kiến
bằng văn bản từ trước, họ sẽ được miễn trừ toàn bộ trách nhiệm hoàn trả
này.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét