Vai trò của cơ quan quản lý nhà nước về công tác bồi thường (Bộ Tư pháp và các Sở Tư pháp)?

CÂU HỎI : Vai trò của cơ quan quản lý nhà nước về công tác bồi thường (Bộ Tư pháp và các Sở Tư pháp)?	(Trả lời bên dưới)

Nếu như các cơ quan trực tiếp quản lý công chức làm sai đóng vai trò là bên "trực tiếp trả tiền và giải quyết" vụ việc cụ thể, thì Bộ Tư pháp và các Sở Tư pháp lại đóng vai trò là "người cầm lái", điều hòa và giám sát toàn bộ hệ thống Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước (TNBTCNN) trên quy mô toàn quốc và từng địa phương. Sự tham gia của ngành Tư pháp giúp đảm bảo dòng quy trình bồi thường diễn ra đúng luật, minh bạch và bảo vệ tối đa thế yếu của người dân trước các cơ quan công quyền. Dưới đây là các vai trò cốt lõi của Bộ Tư pháp và Sở Tư pháp trong chế định này: 1. Vai trò của Bộ Tư pháp (Ở quy mô Trung ương) Bộ Tư pháp là cơ quan giúp Chính phủ thực hiện quản lý nhà nước thống nhất về công tác bồi thường trên phạm vi cả nước với 3 nhóm nhiệm vụ chiến lược: Xây dựng và hoàn thiện thể chế: Bộ Tư pháp là đầu mối chủ trì soạn thảo các dự thảo Luật, Nghị định hướng dẫn quy định về định mức bồi thường, cách tính toán thiệt hại (như cách quy đổi ngày giam oan sang lương cơ sở, các biểu mẫu hồ sơ...). Theo dõi, đôn đốc và thanh tra toàn diện: Bộ Tư pháp có quyền thanh tra, kiểm tra công tác giải quyết bồi thường tại tất cả các Bộ, ngành và Ủy ban nhân dân các tỉnh. Khi phát hiện có vụ việc oan sai kéo dài mà cơ quan trực tiếp làm sai trì hoãn không giải quyết, Bộ Tư pháp có quyền ban hành văn bản đôn đốc, siết chặt thời hạn xử lý. Đầu mối quản lý dòng tiền Ngân sách bồi thường: Bộ Tư pháp phối hợp với Bộ Tài chính kiểm tra việc lập dự toán, cấp phát và chi trả tiền bồi thường, đảm bảo tiền từ ngân sách được chi đúng đối tượng, không bị trục lợi hay thất thoát. 2. Vai trò của các Sở Tư pháp (Ở quy mô Địa phương) Sở Tư pháp là cơ quan tham mưu giúp UBND cấp tỉnh quản lý công tác bồi thường tại địa phương. Đây là cơ quan tiếp xúc gần nhất với các vụ việc thực tế của người dân: Hướng dẫn người dân thực hiện quyền yêu cầu: Khi người dân bị oan sai hoặc bị thiệt hại do quyết định hành chính trái luật nhưng không biết phải nộp đơn đến đâu, chuẩn bị giấy tờ gì, Sở Tư pháp (thông qua các Phòng nghiệp vụ) có trách nhiệm hướng dẫn, giải thích pháp luật để người dân lập hồ sơ đúng quy định. Tham gia vào các buổi thương lượng bồi thường (Bắt buộc): Theo Luật định, khi UBND cấp huyện, cấp tỉnh hoặc các Sở ngành tổ chức buổi thương lượng bồi thường với người dân, đại diện Sở Tư pháp bắt buộc phải tham gia. Với tư cách là một bên độc lập về lợi ích trong vụ việc, Sở Tư pháp đóng vai trò giám sát, đảm bảo cơ quan làm sai không chèn ép người dân và mức tiền đền bù tuân thủ đúng khung luật định. Giải quyết tranh chấp về thẩm quyền: Nếu xảy ra tình trạng các cơ quan đùn đẩy trách nhiệm (ví dụ: Cơ quan điều tra và Viện kiểm sát tranh chấp xem ai là người có trách nhiệm đứng ra đền bù vụ án oan), Sở Tư pháp sẽ là cơ quan đứng ra chủ trì phối hợp, xác định chính xác cơ quan có thẩm quyền thụ lý để bảo vệ quyền lợi cho người dân. 3. Vai trò "Trọng tài" trong hoạt động Hoàn trả của Công chức Sau khi Nhà nước đã xuất ngân sách trả tiền cho người dân, cơ quan làm sai phải thành lập Hội đồng xem xét trách nhiệm hoàn trả của công chức gây sai phạm. Mắt xích kiểm soát: Luật quy định Thành viên của Hội đồng xem xét trách nhiệm hoàn trả bắt buộc phải có đại diện của cơ quan quản lý nhà nước về công tác bồi thường (Bộ Tư pháp ở cấp Trung ương hoặc Sở Tư pháp ở cấp tỉnh). Sự hiện diện này nhằm mục đích: 1.     Chống bao che nội bộ: Đảm bảo cơ quan làm sai không nương tay, hạ thấp mức độ lỗi của công chức để né tránh việc nộp tiền hoàn trả. 2.     Bảo vệ công chức trước áp lực cực đoan: Đảm bảo mức thu tiền hoàn trả tương xứng với mức độ lỗi (vô ý hay cố ý) và hoàn cảnh kinh tế thực tế của công chức đó theo đúng quy định của pháp luật. Luật gia Vlog NGUYỄN KIỆT tổng hợp và phân tích VIDEO: (đang cập nhật) TÌM HIỂU VẤN ĐỀ LIÊN QUAN: (đang cập nhật) GÓC BÁO CHÍ: (đang cập nhật)