Thứ Bảy, 23 tháng 5, 2026

Phân biệt : "đại xá" và "đặc xá"?

CÂU HỎI : Phân biệt :  "đại xá""đặc xá"?

(Trả lời bên dưới)

Trong pháp lý hình sự Việt Nam, "đại xá""đặc xá" đều là những biện pháp khoan hồng, nhân đạo tối cao của Nhà nước nhằm tha bổng hoặc giảm nhẹ trách nhiệm hình sự cho người phạm tội. Cả hai quyết định này đều thuộc thẩm quyền ban hành của cơ quan quyền lực cao nhất (do Quốc hội hoặc Chủ tịch nước quyết định).

Tuy nhiên, điểm khác biệt lớn nhất nằm ở đối tượng hướng tới: một bên hướng tới toàn bộ một nhóm tội danh (diện rộng), còn một bên hướng tới từng cá nhân cụ thể (diện hẹp) có sự cải tạo tốt.

Dưới đây là bảng phân biệt chi tiết theo quy định của Hiến pháp 2013 Luật Đặc xá:

Bảng so sánh "Đại xá" và "Đặc xá"

Tiêu chí

Đại xá

Đặc xá

Bản chất

Sự khoan hồng của Nhà nước áp dụng đối với hàng loạt người phạm tội thuộc một hoặc một số loại tội phạm nhất định.

Sự khoan hồng của Nhà nước áp dụng đối với từng người kết án phạt tù có thời hạn hoặc tù chung thân cụ thể.

Thẩm quyền quyết định

Quốc hội (Căn cứ Khoản 11 Điều 70 Hiến pháp 2013).

Chủ tịch nước (Căn cứ Khoản 5 Điều 88 Hiến pháp 2013 và Luật Đặc xá).

Thời điểm áp dụng

Thường được ban hành nhân các sự kiện lịch sử trọng đại của đất nước hoặc khi tình hình chính trị - xã hội có sự thay đổi lớn.

Thường tổ chức nhân các ngày lễ lớn của đất nước (như Quốc khánh 2/9, Tết Nguyên đán) hoặc sự kiện trọng đại khác.

Đối tượng áp dụng

Theo diện tội danh (Tập thể): Không phân biệt người đó đã bị khởi tố, truy tố, xét xử hay chưa. Cứ phạm vào tội được đại xá là được hưởng.

Theo cá nhân (Cá thể): Chỉ áp dụng với những người đang chấp hành án phạt tù hoặc đang được tạm đình chỉ chấp hành án phạt tù.

Điều kiện được hưởng

Không xét điều kiện cá nhân. Người phạm tội mặc nhiên được miễn trách nhiệm hình sự hoặc hình phạt dựa trên loại tội phạm họ mắc phải.

Xét duyệt cực kỳ nghiêm ngặt. Cán bộ xét dựa trên đơn xin đặc xá, quá trình ăn năn hối cải, chấp hành tốt nội quy, đã bồi thường dân sự xong, đã chấp hành được một thời gian tù theo luật định...

Hệ quả pháp lý

- Người chưa bị khởi tố/xét xử -> Đình chỉ vụ án.



- Người đang chấp hành án -> Tha tù, xóa án tích ngay lập tức (coi như chưa từng phạm tội).

- Người đang chấp hành án phạt tù được tha tù trước thời hạn.



- Người được đặc xá vẫn có án tích trong lý lịch tư pháp (chỉ được xóa án tích theo quy định chung của Bộ luật Hình sự sau này).

Mẹo nhớ nhanh:

  • Đại xá ("Đại" là lớn, là tất cả): Là chính sách tha bổng quy mô lớn, xóa bỏ tội trạng cho toàn bộ nhóm người phạm một loại tội cụ thể nào đó (ít khi xảy ra, mang tính lịch sử).
  • Đặc xá ("Đặc" là đặc biệt, là cá nhân): Là phần thưởng đặc biệt trao cho từng phạm nhân cụ thể vì họ có quá trình cải tạo tốt (diễn ra thường xuyên hơn, định kỳ hàng năm).

Luật gia Vlog NGUYỄN KIỆT tổng hợp và phân tích

VIDEO:

(đang cập nhật)

TÌM HIỂU VẤN ĐỀ LIÊN QUAN:

(đang cập nhật)

GÓC BÁO CHÍ:

(đang cập nhật)

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét