Quyền và nghĩa vụ của người giám định tư pháp khi tham gia tố tụng?

CÂU HỎI : Quyền và nghĩa vụ của người giám định tư pháp khi tham gia tố tụng?	(Trả lời bên dưới)

Khi tham gia vào quá trình tố tụng (dân sự, hình sự hay hành chính), người giám định tư pháp tham gia với tư cách là người giám định – một trong những người tham gia tố tụng được pháp luật quy định rất chặt chẽ về quyền và nghĩa vụ nhằm bảo đảm tính khách quan, khoa học của chứng cứ. Quyền và nghĩa vụ của họ được quy định đồng bộ trong Luật Giám định tư pháp hiện hành, Bộ luật Tố tụng hình sự, Bộ luật Tố tụng dân sự và Luật Tố tụng hành chính. 1. Quyền của người giám định tư pháp khi tham gia tố tụng Để có thể đưa ra một kết luận giám định chính xác, pháp luật trao cho người giám định các quyền mang tính chủ động và bảo vệ rất cao: Quyền tiếp cận thông tin, tài liệu: Yêu cầu cơ quan trưng cầu (Tòa án, Viện kiểm sát, Cơ quan điều tra) hoặc người yêu cầu giám định cung cấp đầy đủ, kịp thời mẫu vật, thông tin, tài liệu liên quan đến đối tượng giám định. Quyền yêu cầu làm rõ: Yêu cầu người trưng cầu giám định giải thích thêm về những nội dung cần giám định hoặc sửa đổi, mở rộng phạm vi câu hỏi nếu thấy cần thiết để phục vụ công tác chuyên môn. Quyền từ chối thực hiện giám định: Người giám định có quyền từ chối trong các trường hợp: Tài liệu, mẫu vật không đủ hoặc không bảo đảm giá trị sử dụng để kết luận. Thời gian không đủ để thực hiện giám định. Nội dung yêu cầu giám định vượt quá phạm vi chuyên môn của mình. Có lý do chính đáng khác (ví dụ: thuộc trường hợp phải từ chối do xung đột lợi ích, có quan hệ họ hàng với đương sự). Quyền độc lập về chuyên môn: Tự mình đưa ra kết luận giám định dựa trên kết quả nghiên cứu khoa học, phương pháp chuyên môn. Không một cơ quan, cá nhân nào được phép can thiệp, ép buộc làm sai lệch kết luận. Quyền tham dự và bảo vệ quan điểm: Được tham gia lấy lời khai, hỏi người làm chứng hoặc những người tham gia tố tụng khác về những vấn đề liên quan đến đối tượng giám định; được bảo vệ kết luận giám định khi bị chất vấn tại phiên tòa. Quyền được bảo đảm an toàn: Được pháp luật bảo vệ tính mạng, sức khỏe, danh dự, nhân phẩm và tài sản khi thực hiện nhiệm vụ hoặc khi tham gia phiên tòa. Quyền về chi phí: Được thanh toán đầy đủ, kịp thời chi phí giám định, thù lao giám định và các chế độ đi lại, lưu trú khi tham gia phiên tòa theo quy định. 2. Nghĩa vụ của người giám định tư pháp khi tham gia tố tụng Đi đôi với các quyền trên, người giám định phải tuân thủ những nghĩa vụ nghiêm ngặt, nếu vi phạm có thể dẫn đến trách nhiệm hình sự: Nghĩa vụ tiếp nhận và thực hiện: Phải tiếp nhận mẫu vật và tiến hành giám định kịp thời, đúng thời hạn được giao, trừ trường hợp có quyền từ chối nêu trên. Nghĩa vụ tuân thủ quy trình khoa học: Phải áp dụng đúng các quy trình, quy chuẩn, phương pháp chuyên môn kỹ thuật trong lĩnh vực giám định của mình. Nghĩa vụ lập văn bản kết luận: Phải lập Kết luận giám định bằng văn bản, ký tên và chịu trách nhiệm cá nhân về kết luận đó. Nếu giám định theo hội đồng, người có ý kiến khác có quyền ghi ý kiến riêng của mình vào văn bản. Nghĩa vụ có mặt theo giấy triệu tập: Phải có mặt theo giấy triệu tập của cơ quan tiến hành tố tụng; giải thích, làm rõ kết luận giám định hoặc kết quả thực hiện giám định tại phiên tòa hoặc tại cơ quan điều tra khi được yêu cầu. Nghĩa vụ giữ bí mật: Giữ bí mật thông tin tài liệu, bí mật nhà nước, bí mật kinh doanh hoặc đời tư cá nhân mà mình biết được khi thực hiện giám định. Nghĩa vụ khách quan, vô tư: Không được tự ý liên hệ với các bên đương sự, không được nhận tiền, lợi ích từ các bên làm ảnh hưởng đến tính trung thực của kết quả. 3. Các hành vi bị nghiêm cấm (Trách nhiệm pháp lý) Người giám định tư pháp cần đặc biệt lưu ý các ranh giới đỏ mà pháp luật cấm ngặt: 1.     Cố tình đưa ra kết luận giám định sai sự thật: Hành vi này có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự về "Tội từ chối kết luận giám định hoặc cố ý kết luận giám định sai sự thật" theo quy định của Bộ luật Hình sự. 2.     Tự ý hủy hoại hoặc làm hư hỏng mẫu vật giám định được giao. 3.     Tiết lộ trước kết quả giám định cho những người không có thẩm quyền. Luật gia Vlog NGUYỄN KIỆT tổng hợp và phân tích VIDEO: (đang cập nhật) TÌM HIỂU VẤN ĐỀ LIÊN QUAN: (đang cập nhật) GÓC BÁO CHÍ: (đang cập nhật)